تبلیغات
سیاست و پژوهش، دکتر مجتبی مقصودی - مطالب گفتگو و هم اندیشی
عنوان سخنرانی و مقاله:

سرمایه اجتماعی و پدیده قوم گرایی در ایران

                                                                                           مجتبی مقصودی 

چکیده:

    اگر سرمایه اجتماعی را به مثابه داشته ها و انباشته های جمعی بپذیریم؛ این موجودی و دارایی درون و برون گروهی محصول سرمایه گذاری راهبردی و درازمدت، آینده اندیشی ژرف، مشارکت مدنی، ظرفیت های هنجاری مشترک، کنش و کارکرد های اعتمادساز و رضایت برانگیز در حوزه روابط اجتماعی است که معمولا گسترش عمودی و افقی و بازتولید روابط اجتماعی، افزایش کارآمدی و بهره وری و نیز تقویت انسجام و همبستگی اجتماعی را بدنبال دارد و پیوندهای عینی و ذهنی را تعمیق می بخشد.

      سرمایه اجتماعی خصلتی انباشتی دارد و با به اشتراک گذاری سرمایه های فردی و گروهی موجبات تبدیل این موجودی ها به یک دارایی جمعی، مشاع، کلان و فراگیر می شود و بدین لحاظ کالایی سرمایه ای با ظرفیتی ماندگار است که بهره وری سایر عوامل و نیروهای اجتماعی را افزایش می دهد و این در حالی است که افزایش سرمایه اجتماعی از تصاعد عددی و فرسایش سرمایه اجتماعی از تنزل هندسی تبعیت می کند.

      با توجه به چنین مفروضاتی اقوام در ایران به مثابه سرمایه ای اجتماعی محسوب می شوند که با به اشتراک گذاری داشته های فرهنگی- تاریخی، سرمایه اجتماعی جامعه ایران را در طول تاریخ رقم زده اند و هریک به سهم خویش براین دارایی ها افزوده اند و بدین لحاظ این سرمایه ی کلان و فراگیر، دارایی مشاع همه اقوام ایرانی تعریف می شود. در کنار این مفروضات، وجود پدیده قوم گرایی به مثابه واقعیتی عینی، جمعی و ملموس اعم از اجتماعی و درون زا و یا برون زا، واقعیتی انکار ناپذیر است و چشم انداز متفاوتی را پیش روی این سرمایه اجتماعی گشوده است.

       نسبت میان سرمایه اجتماعی و پدیده قوم گرایی با سطح گرایشات قومی پیوند وثیقی دارد و سطح و عمق گرایشات قومی نیز به عوامل و زمینه های مختلفی وابسته است. بدین لحاظ سطح بندی و تعیین کم و کیف علایق قومی از اهمیت بسزایی برخوردار است. جدای از آن دسته از ایرانیانی که در گذر زمان هویت قومی را در حاشیه هویت ملی تعریف نموده اند و ورود آن را در مناسبات اجتماعی، فرهنگی و سیاسی بلاموضوع می دانند؛ در ساده ترین دسته بندی؛ قوم گرایی و گرایشات قومی شامل طیفی از نیروهای علاقمند به هویت های قومی می شود، که در یک سر طیف قوم گرایان میانه رو و همگرا دیده می شوند که ضمن پایبندی به هویت ایرانی به هویت قومی خود دلبسته اند و هویت قومی را در مغایرت با هویت ملی تعریف نمی نمایند، بلکه این هویت را مقوم هویت ملی و جزیی از سرمایه اجتماعی کلان و ملی ایرانیان می بینند. نتایج اکثر پژوهش های پیمایشی موید عدم مغایرت و تعارض هویت قومی و ملی در جامعه ایران است.

      در طرف دیگر این محور مختصات قوم گرایان افراطی و واگرا دیده می شوند که با دامن زدن به اختلافات و تبدیل و تشدید آن به تعارضات موجبات فرسایش و کاهش سرمایه اجتماعی می شوند. عدم سیاستگذاری ها و راهبردهای مشخص ملی به همراه سیاستگذاری های نامناسب هویتی، توسعه نامتوازن و نابرابری های منطقه ای، بی توجهی به حقوق شهروندی و ضعف در بهره گیری از ظرفیت های مشارکتی اقوام در سطوح مختلف، فرصت بی بدیلی را برای سایش و فرسایش هندسی سرمایه اجتماعی از جانب افراطیون قومی فراهم می سازد که با تاثیرات نمایشی برخی رسانه های برون مرزی و حمایت رقبای منطقه ای و بین المللی این چرخه تکمیل می شود.

      در این مقاله ضمن بررسی ابعاد نظری سرمایه اجتماعی، تلاش می شود تا از منظر جامعه شناسی تاریخی و با بهره گیری از نتایج مطالعات پیمایشی و تحلیل ثانویه،  نسبت میان سرمایه اجتماعی و هویت خواهی های قومی در ایران به عنوان واقعیتی کاملا موجود مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد و با رویکردی آسیب شناسانه، مکانیزم های تقویت شاخص های سرمایه اجتماعی در ایران مطرح شود.

منبع: مجتبی مقصودی، سرمایه اجتماعی و پدیده قوم گرایی در ایران، چکیده مقالات همایش ملی سرمایه اجتماعی و هویت ملی در ایران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد آزادشهر و انجمن علوم سیاسی ایران، 15آزادشهر، آبان 1392، صص 7 و 8 .

کلید واژه ها: سرمایه اجتماعی، قوم گرایی، هویت قومی، پدیده اجتماعی، ایران، هویت ملی




درج شده در تاریخ جمعه 17 آبان 1392
طبقه بندی: گفتگو و هم اندیشی،  اخبار،  عمومی، 
برچسب ها: سرمایه اجتماعی، قوم گرایی، پدیده اجتماعی، ایران، هویت ملی،

                 گزارشی از همایش ملی سرمایه اجتماعی و هویت ملی در آزادشهر

                                                                                                     سینا صابریان

                                                                       کمیته روابط عمومی و اطلاع رسانی انجمن علوم سیاسی ایران

همایش ملی سرمایه اجتماعی و هویت ملی 15 آبان ماه در سالن اجتماعات دانشگاه آزاد اسلامی واحد آزادشهر برگزار شد. این همایش با همت حوزه معاونت پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد آزادشهر و  انجمن علوم سیاسی ایران و با مشارکت دفتر تحقیقات کاربردی فرماندهی مرزبانی استان گلستان و دفتر تحقیقات کاربردی فرماندهی انتظامی استان گلستان برگزار گردید.

در این همایش که از مجموع ۸۸ مقاله ارسالی از  دانشگاهها، موسسات آموزش عالی و مناطق مختلف کشور به دبیرخانه همایش، تعداد۴۷ مقاله پذیرفته شد که تعداد 9 مقاله برگزیده در سه پنل صبح و بعد از ظهر در قالب سخنرانی ارائه گردید.

در این برنامه پس از  قرائت قرآن و پخش سرود ملی، دکتر کاظم شریعت نیا ضمن خیر مقدم به حضار و میهمانان سرمایه اجتماعی را زیر بنای فرهنگ جامعه و عامل توسعه دانستند. ریاست دانشگاه آزاد اسلامی گلستان همچنین به ارایه گزارشی از عملکردهای پژوهشی و همایش های برگزار شده این دانشگاه پرداختند.  

دکتر مسعود مطلبی دبیر کمیته علمی همایش ضمن ارایه گزارشی از تعداد مقالات رسیده و پذیرفته شده از چاپ کتاب مقالات در آینده ای نزدیک خبر دادند تا بدینویسله این همایش سهمی بیشتر در تولید علم داشته باشد.

دکتر رضا صابری نماینده مردم آزادشهر در مجلس شورای اسلامی سخنران بعدی همایش بودند که بر ارتباط میان مفاهیم سرمایه اجتماعی و هویت ملی و تاثیرشان بر امنیت ملی پرداختند.

در بخش سخنرانی های علمی همایش، اعضای پنل اول آقایان دکتر قاسم افتخاری، دکتر حسین سلیمی و خانم دکتر طاهره ابراهیمی فر بودند. آقای دکتر مقصودی به عنوان سخنران اول به نسبت میان سرمایه اجتماعی و پدیده قوم گرایی به مثابه واقعیتی انکارناپذیر در ایران پرداختند و قوم گرایی را در سه سطح متفاوت از همگرایی تا واگرایی تعریف نمودند که در سطوحی چشم اندازی جدی پیش روی سرمایه اجتماعی می نهد.


ادامه مطلب

درج شده در تاریخ جمعه 17 آبان 1392
طبقه بندی: گفتگو و هم اندیشی،  اخبار،  عمومی، 
برچسب ها: سرمایه اجتماعی، هویت ملی، انجمن علوم سیاسی ایران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد آزاد شهر، استان گلستان، همایش ملی،
انجمن علوم سیاسی ایران و دانشگاه آزاد اسلامی. واحد آزادشهر برگزار می نمایند:

همایش ملی سرمایه اجتماعی و هویت ملی در ایران

محور های همایش

  • دین ، سرمایه اجتماعی و هویت ملی
  • سرمایه اجتماعی و امنیت مناطق مرزی
  • انتخابات ، سرمایه اجتماعی و هویت ملی
  • سرمایه اجتماعی مرز نشینان و هویت ملی
  • احزاب سیاسی ، سرمایه اجتماعی و هویت ملی
  • نخبگان سیاسی ، سرمایه اجتماعی و هویت ملی
  • جامعه شبکه ای ، سرمایه اجتماعی و هویت ملی
  • دولت ، نهادهای مدنی و سرمایه اجتماعی در ایران
  • سرمایه اجتماعی ، روابط میان قومی و هویت ملی در ایران
  • طبقه متوسط جدید ، سرمایه اجتماعی و هویت ملی در ایران
  • نقش طبقات اجتماعی سنتی  سرمایه اجتماعی در نظم و امنیت
  • فضای مجازی ، سرمایه اجتماعی و تحولات هویتی در کشور و رابطه آن با نظم و امنیت

برخی از سخنرانان: دکتر مجتبی مقصودی، دکتر مسعود مطلبی، دکتر محمد کاظم سجادپور، دکتر حسین سلیمی، دکتر قاسم افتخاری، دکتر وحید سینایی، دکتر ابوالفضل دلاوری، دکتر ابراهیم متقی، دکتر محمد جواد غلامرضا کاشی، دکتر قربانعلی گنجی و دکتر سجاد ستاری

زمان برگزاری: پانزدهم آبان ماه 1392

مکان: دانشگاه آزاد اسلامی آزادشهر، سالن همایش ها



درج شده در تاریخ یکشنبه 12 آبان 1392
طبقه بندی: گفتگو و هم اندیشی،  اخبار،  عمومی، 
برچسب ها: سرمایه اجتماعی، هویت ملی، انجمن علوم سیاسی ایران، قومیت، آزادشهر،

کمیته دانشجویی انجمن علوم سیاسی برگزار می کند:


نشست علمی:

لوازم و الزامات گفت و گو

با حضور:

دکتر رضا نصیری حامد، پژوهشگر بنیاد دائره المعارف اسلامی

طیبه دومانلو، دانشجوی دکتری دانشگاه تهران

محمد عبادی فر، پژوهشگر فلسفه سیاسی

حسین دهقان فرد، پژوهشگر فلسفه


زمان: یکشنبه 12آبان،ساعت 18-16

مکان:  خیابان انقلاب - خیابان لبافی نژاد - بین خیابان دانشگاه و فخر رازی - پلاک 1،انجمن علوم سیاسی ایران

ورود برای عموم آزاد است.



درج شده در تاریخ پنجشنبه 9 آبان 1392
طبقه بندی: نقد، نظر و بررسی،  گفتگو و هم اندیشی،  اخبار،  عمومی، 
برچسب ها: گفت و گو، کمیته دانشجویی، انجمن علوم سیاسی، نشست علمی،

نقدی بر یک ایده

                                                                                                                                      مجتبی مقصودی    

روزنامه شرق، سال یازدهم، شماره ،1865، چهارم آبان 1392، ص 9  

 

 از جمله نظریه های تحلیل مناسبات اجتماعی در جوامع چند قومی نظریه "توسعه ناموزون و نابرابری های منطقه ای" است  که به دنبال تبیین و شناسایی دلایل و زمینه های تفاوت های سطح توسعه در درون یک کشور است. این نظریه بروز تواما توسعه یافتگی و عقب ماندگی در یک جغرافیای سیاسی را علاوه بر فاکتورهای طبیعی، جغرافیایی و جمعیتی؛ متاثراز ساختار برنامه ریزی و سیاستگذاری و سیر و جهت سرمایه گذاری بخش خصوصی می داند، نتیجه آن که، این عوامل برای برخی از مناطق یک کشور توسعه اقتصادی و برای تعدادی دیگر از مناطق و نواحی کشور عدم توسعه اقتصادی را به همراه دارد و توسعه کاریکاتورگونه و ناهماهنگ مهمترین پیامد این وضعیت است.

    کشور ما نیز کم و بیش مبتلابه چنین اوضاع و احوالی است  و برخی استان ها، مناطق و نواحی به ویژه مناطق مرزی  کشور دهه ها است که از این وضعیت در رنج هستند و علیرغم تلاش های سیستماتیک انجام شده از دهه 1350 ه.ش و در قالب برنامه های عمرانی و حتی  در بعد از انقلاب  در حمایت از ایلات و عشایر، مناطق محروم، روستایی و مرزی کشور، این معضل نه تنها همچنان باقی است؛ بلکه به استناد برخی آمارها روندی فزاینده یافته و ناموزونی های منطقه ای را تشدید شده است.

     با چنین پیش زمینه ای و با اذعان بر نقش پارلمان ها در جهت گیری نظام برنامه ریزی و سیاستگذاری کشورها، در هفته گذشته فراکسیون توازن در مجلس شورا با حضور و مشارکت حدود 75 تن از نمایندگان استان های زاگرس نشین با هدف رفع عقب ماندگی های تاریخی و تسریع فرایند توسعه و به عبارتی ایجاد شرایط توسعه موزون و توازن منطقه ای از طریق تاثیر بر فرایند برنامه ریزی و سیاستگذاری کلان کشور تشکیل شد.


ادامه مطلب

درج شده در تاریخ یکشنبه 5 آبان 1392
طبقه بندی: مقالات،  نقد، نظر و بررسی،  گفتگو و هم اندیشی، 
برچسب ها: فراکسیون توازن، مجلس، زاگرس، قومیت، توسعه ناموزون و نابرابری های منطقه ای، فراکسیون،

کمیته جامعه شناسی سیاسی انجمن علوم سیاسی ایران

با مشارکت دفتر همکاریهای علمی و فرهنگی ایران و اقلیم کردستان عراق

و خانه اندیشمندان علوم انسانی  برگزار می کند:


نشست چشم انداز تعامل فرهنگی ایران و اقلیم کردستان عراق در دولت جدید


با حضور:

دکتر محمد صدیق جگرخون

احسان هوشمند

دکتر جعفر حق پناه

دکتر محمدسالار کسرایی

زمان: یک شنبه 5 آبان 1392، ساعت 17 تا 19

مکان: خیابان استاد نجات الهی (ویلا)، نبش ورشو، خانه اندیشمندان علوم انسانی




درج شده در تاریخ دوشنبه 29 مهر 1392
طبقه بندی: نقد، نظر و بررسی،  گفتگو و هم اندیشی،  اخبار، 
برچسب ها: اقلیم کردستان عراق، قومیت، تعامل فرهنگی، انجمن علوم سیاسی، کردها،

سیاست خارجی دولت یازدهم و رونق اقتصادی


کمیته اقتصاد سیاسی انجمن علوم سیاسی ایران

با مشارکت خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار می کند:


سیاست خارجی دولت یازدهم و رونق اقتصادی

 

 

با حضور آقایان:

دکترمجتبی مقصودی                     دکتر امید بخش

دکترمهدی فاخری                                       دکترعلیرضا سلطانی

  

 

زمان:پنجشنبه 18 مهرماه 92 ساعت: 15 تا 17

مکان:خیابان استاد نجات الهی(ویلا)، نبش ورشو، خانه اندیشمندان علوم انسانی

  

روابط عمومی انجمن علوم سیاسی ایران

 




درج شده در تاریخ یکشنبه 14 مهر 1392
طبقه بندی: نقد، نظر و بررسی،  گفتگو و هم اندیشی،  اخبار، 
برچسب ها: سیاست خارجی، ایران، رونق اقتصادی، کمیته اقتصاد سیاسی، انجمن علوم سیاسی ایران،

دعوت به شرکت در 

بررسی اندیشه ورزی در ایران

با حضور دکتر سید جواد طباطبایی

 

 

این نشست به اهتمام کمیته دانشجویی انجمن علوم سیاسی ایران

و با همکاری گروه روندهای فکری و خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار می شود.


- یکشنبه 14 مهرماه ساعت 17

- خانه اندیشمندان علوم انسانی؛ خیابان استاد نجات اللهی(ویلا) نبش ورشو

 

شرکت برای عموم آزاد است




درج شده در تاریخ چهارشنبه 10 مهر 1392
طبقه بندی: نقد، نظر و بررسی،  گفتگو و هم اندیشی،  اخبار، 
برچسب ها: سید جواد طباطبایی، انجمن علوم سیاسی ایران، کمیته دانشجویی، اندیشه ورزی، ایران، اندیشه سیاسی،

دعوت از علاقمندان

سلسله نشست‌های بررسی مقالات تاثیرگذار جهانی

هابرماس: مدرنیته، پروژه ناتمام


سخنران:

دکتر حمید رضا رحمانی زاده دهکردی

عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی


برگزار کنندگان:

کمیته دانشجویی انجمن علوم سیاسی ایران

و

گروه روندهای فکری مرکز تحقیقات استراتژیک خاورمیانه

 

زمان و مکان: سه شنبه 9 مهر 92، ساعت 17 تا 19

خیابان انقلاب، خیابان لبافی نژاد، بین خیابان دانشگاه و فخر رازی، نبش کوچه انوری، پلاک 1،  دفتر انجمن علوم سیاسی ایران




درج شده در تاریخ شنبه 6 مهر 1392
طبقه بندی: نقد، نظر و بررسی،  گفتگو و هم اندیشی،  اخبار، 
برچسب ها: هابرماس، رحمانی زاده دهکردی، انجمن علوم سیاسی ایران، مدرنیته، مقاله، کمیته دانشجویی،

طرح چالش های علوم سیاسی کشور با حضور مشاورین رییس جمهور منتخب

 

      تالار آفتاب مرکز مطالعات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام در بعدازظهر گرم پنجم مرداد ماه 1392 پذیرای نمایندگان انجمن های علمی کشور به ویژه انجمن های حوزه علوم انسانی با حضور مشاورین رییس جمهور منتخب بود. این نشست که با ابتکار و دعوت  کمیسیون انجمن های علمی کشور برگزار شد از مشاورین رییس جمهور جدید؛ دکتر محمود سریع القلم، دکتر محمد رضا صادق، دکتر سید رضا صالحی امیری، دکتر حسام الدین آشنا، دکتر محمد نهاوندیان حضور داشتند.

     پس از سخنان افتتاحیه و مقدماتی  از سوی هر یک از مشاوران رییس جمهور منتخب و وعده کاربست پیشنهادات و توصیه های این جلسه، دکتر مرتضی براری دبیر کمیسیون انجمن های علمی  با ذکر مقدمه ای از حدود 25 نفر از نمایندگان انجمن ها برای طرح ظرفیت های همکاری انجمن ها با دولت و نیز چالش ها و مطالبات سخن بگویند.

     از انجمن علوم سیاسی ایران دکتر مجتبی مقصودی با استقرار در جایگاه سخنرانی و در فرصتی بسیار محدود ضمن طرح برخی عملکردهای این انجمن در طول ده ساله گذشته، هفت  نکته اساسی را مورد طرح قرار دادند. نکته اول: تاکید بر بهم پیوستگی وضعیت رشته های علوم انسانی- اجتماعی و سیاسی با وضعیت توسعه یافتگی و میزان پیشرفت کشور. به عبارتی نابسامانی های موجود در این حوزه های دانشگاهی جدای ازفضای عمومی کشور نیست.

    دوم: در هشت ساله اخیر، به ویژه در چهار سال گذشته هیچ دیواری کوتاه تر از حوزه علوم اجتماعی و سیاسی یافت نشد . به جبران ناتوانی های اداره کشور و سوء مدیریت های کلان، رشته های علوم اجتماعی و سیاسی کشور با فرافکنی مسئولین،  مورد هجمه قرار گرفتند و بخشی از مشکلات کشور بر گردن این رشته ها نهاده شد و گاه در این عرصه غیرمنصفانه و یک طرفه به صاحبنظران این حوزه اتهاماتی زده شد که در هیچ دادگاه صالحه ای مورد دادرسی قرار نگرفت؛ لذا اعاده حیثیت و ارتقاء شان و جایگاه کرامت کوشندگان دانشگاهی  این عرصه وظیفه مقامات و مسئولین حوزه های فرهنگی و اجتماعی کشور دولت جدید است.

   سوم: کاهش نقش و جایگاه دپارتمان های دانشگاهی و از جمله دپارتمان های علوم سیاسی در امور آموزشی،  پژوهشی و جذب اساتید و در مقابل افزایش نقش روسای دانشگاه ها  به مثابه یک آفت، نیازمند بازبینی جدی است.

    چهارم: دولتی سازی، حکومتی سازی و ایدئولوژیک سازی رشته علوم سیاسی آسیبی بزرگ برای کشور، جامعه دانشگاهی و رشته علوم سیاسی است. تجربه ناموفق کشورهایی که به نحو مشابه ای عمل نموده اند بزرگترین زنهار باش در این عرصه است.

    پنجم: هر چند بازبینی و اصلاح وضعیت آموزشی و سرفصل های رشته علوم سیاسی یک الزام اجتناب ناپذیر است، و اصلاح سرفصل لازم و ضروری است ، ولی اصلاحات فعلی و بازنویسی انجام شده مورد تایید قاطبه اصحاب این علم و انجمن علوم سیاسی ایران  نیست.

   ششم: درخواست اصلی ما در شرایط فعلی، مسکوت گذاشتن اجرایی سازی این سرفصل ها به مدت یکسال و کسب نظر از انجمن علوم سیاسی ایران برای ارائه نظر کارشناسی است. این تقاضا خواسته بخش اعظم همکاران این رشته دانشگاهی است.

  هفتم: انجمن علوم سیاسی ایران به عنوان بزرگترین و فعالترین نهاد دانش سیاست با مرجعیت علمی – پژوهشی لازم ضمن اعلام آمادگی برای اصلاح سرفصل ها و محتوای رشته متناسب با نیازهای کشور و شرایط متحول جهانی، توان بازبینی سرفصل این رشته را دارد؛ لذا با توجه به گستردگی این تلاش در صورتی که وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و نهادهای متولی این درخواست نمایند و امکانات حمایتی را فراهم نمایند انجمن علوم سیاسی ایران به این مهم همت خواهد گمارد.

  در خاتمه این نشست نمایندگان رییس جمهور منتخب وعده  بررسی  و  پیگیری جدی  درخواست ها را دادند.




درج شده در تاریخ چهارشنبه 27 شهریور 1392
طبقه بندی: نقد، نظر و بررسی،  گفتگو و هم اندیشی،  اخبار، 
برچسب ها: علوم سیاسی، سرفصل رشته، مجتبی مقصودی، انجمن علوم سیاسی ایران، مرکز مطالعات استراتژیک مجمع،

عنوان سخنرانی و مقاله:

حقوق شهروندی و حقوق گروهی در پرتو مسئولیت ها و محدودیت های جدید دولت در ایران

دکتر مجتبی مقصودی                 

                     چکیده:

   از جمله مهمترین وظایف و کارکردهای دولت های مدرن؛ پیش بینی و تضمین حقوق آحاد ملت و گروه های مختلف اجتماعی است که معمولا جایگاه مهمی را در قوانین اساسی و موضوعه و در فرایند اجراء به خود اختصاص می دهد. در طول حیات دولت مدرن در ایران و از زمان مشروطیت استیفاء این حقوق متاثر از ساختار دولت، نوع قرائت دولتمردان، ملاحظات ایدئولوژیک، موقعیت ژئوپلیتیک و تنوع و ترکیب جمعیتی در دو قالب مسلط شامل؛ "حقوق شهروندی" و"حقوق گروهی" تبلور یافته است. با چنین مفروضاتی، این دو پرسش کلیدی مطرح می شود که در ایران معاصر، الگوی ساماندهی سیاسی حقوق ملی از چه مسیر و مجاری عبور کرده و در چه گونه هایی تجلی یافته است؟ مسئولیت ها و محدودیت های جدید دولت در تامین این حقوق چه بوده است؟

     از منظر روش شناسی جامعه شناسی تاریخی؛ پیش بینی "حقوق شهروندی" در قانون اساسی مشروطه و متمم آن و سپس حدود هفتاد سال بعد پیش بینی تواما "حقوق شهروندی و گروهی" در قانون اساسی جمهوری اسلامی ؛ در دو نظام سیاسی متفاوت، در پرتو قبول تعهدات اولیه، پایه ای و مسئولیت های جدید دولت های ملی قابل تبیین و ارزیابی است، در همین حال شرایط حساس انقلابی، جنگ، تحریم، بیگانه هراسی مفرط، ناتوانی در اداره و پاسخگویی،  فقدان اراده اجراء ، ترس ازگسترش عمودی و افقی مطالبات فردی و اجتماعی و الگوی دیرپای حکومت ورزی و سیر صعودی قرائت های مضیق و اقتدارگرایانه؛ به عنوان محدودیت های جدید دولت، تضمین و اجرای حقوق شهروندی و گروهی را تحت الشعاع قرار داد.

منبع: خلاصه مقالات دومین همایش کنکاش های مفهومی و نظری در باره جامعه ایران، انجمن جامعه شناسی ایران، تهران، 25 و 26 اردیبهشت 1392، ص 108



درج شده در تاریخ چهارشنبه 20 شهریور 1392
طبقه بندی: مقالات،  گفتگو و هم اندیشی،  اخبار،  عمومی، 
برچسب ها: حقوق شهروندی، حقوق گروهی، مجتبی مقصودی، ایران، قومیت ها، قانون اساسی،
اعتماد به اقوام ایرانی شرط اعتدال و اعتدال شاه کلید برخورد با پدیده قومیت در ایران

   سخنرانی "مبانی اعتدال و پدیده قومیت ها در ایران" در همایش ملی ""تبیین مفهوم اعتدال" که در ششم شهریور در تالار آفتاب مرکز مطالعات استراتژیک مجمع به اهتمام انجمن علوم سیاسی ایران و این مرکز مطالعاتی و نیز مشارکت دو انجمن جامعه شناسی ایران و انجمن مطالعات فرهنگی و ارتباطات برگزار شد بازتاب رسانه ای و مطبوعاتی درخوری یافت. دو لینک خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) و  خبرگزاری کار ایران (ایلنا) را در این قسمت منتشر خواهیم کرد:
                                                              *****

رئیس انجمن علوم سیاسی ایران: اعتماد به اقوام ایرانی شرط اعتدال است

   یک استاد دانشگاه گفت: تساهل و مدارا مبنای اعتدال در حوزه‌ی قومیت‌ها باید باشد و از سویی اعتماد به اقوام ایرانی شرط اعتدال است

    به گزارش خبرنگار سیاسی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، دکتر مجتبی مقصودی دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی در سخنانی در دومین روز از همایش ملی تبیین مفهوم اعتدال، با اشاره به تاثیر سیاست‌های اعتدالی بر رفع مشکلات قومیت‌ها در کشور، افزود : اعتدال با لوازم و الزاماتش می‌تواند شاکله‌ی برخورد با مسائل باشد، هر چند نمی‌توانیم مدعی باشیم که اعتدال بهترین روش برای برخورد با مشکلات است.

    وی با بیان این که مساله‌ی قومیت‌ها یک واقعیت سیاسی - اجتماعی در ایران است، تصریح کرد: دولت‌های اقتدار گرا اصلا تمایل ندارند به موضوع قومیت‌ها بپردازند چون معتقدند طرح این مساله مشکلات بیشتری را دامن‌گیر کشور می‌کند.

    رئیس انجمن علوم سیاسی ایران با اشاره به مساله ی قومیت‌ها از منظرهای مختلف تصریح کرد: متاسفانه مساله قومیت‌ها در سالهای گذشته در حوزه‌ی امنیت ملی قرار گرفته است به جای این که این موضوع در چارچوب مطالعات قومی و اجتماعی باشد و این روند آثار سوء را برای کشور در بر داشته است.

    این استاد دانشگاه با بیان این که فرصت انتخابات در کشور همواره محملی برای بیان مطالبات قومی بوده است اظهار کرد: در مقطع انتخابات مطالبات قومی افزایش می‌یابد چرا که نظام نیز به دنبال مشارکت حداکثری است. و به افزایش مشارکت نگاه مثبت دارد، اما چنانچه مطالبات در یک دوره‌ی طولانی پاسخ داده نشود، که متاسفانه در کشور این اتفاق افتاده است این نابسامانی‌ها و عدم تعادل‌ها بیشتر و بیشتر می‌شود و جامعه را دچار مشکل می‌کند و می‌بینیم وقتی نماینده‌ای از اقلیت‌ها می‌خواهد در مجلس شورای اسلامی رای بیاورد از موضوعات و مشکلات قومی و قبیلگی سوء استفاده می‌کند که البته از یک منظر امری طبیعی است و از منظر دیگر تهدید است.

    مقصودی ادامه داد: ما همواره می‌گوییم اقوام و قومیت‌ها در کشور فرصت هستند، اما هیچ وقت از آنها به بهترین شکل استفاده نمی‌کنیم. این حرف بیشتر یک تعارف است که می‌گوییم اقوام فرصت هستند و حداقل از سوی بخشی از نیروهای سیاسی جامعه می‌دانیم که اقوام را تهدید محسوب می‌دانند.

    این استاد دانشگاه در ادامه سخنانش با بیان این‌که اعتدال به معنای خرد ورزی، انصاف و عدالت را در بر دارد، اظهار کرد: برای پیاده کردن اعتدال در چارچوب بررسی قومیت‌ها ابتدا باید مساله و مشکل قومیت‌ها را بپذیریم و بعد گفت و گوی انتقادی را نیز پذیرا باشیم و اجازه دهیم مسائل و مشکلات حل شوند. همچنین قانون‌گرایی از جمله مهمترین راهکارهای حل مشکلات کشور و به ویژه مشکل قومیت‌هاست. در حال حاضر برخی اصول قانون اساسی در حوزه اقوام را کف انتظارات قومیتی باشد.

    مقصودی گفت: تساهل و مدارا مبنای اعتدال در حوزه‌ی قومیت‌ها باید باشد و از سویی اعتماد به اقوام ایرانی شرط اعتدال است.

                                                                                             ************


اعتدال، شاه کلید برخورد بهینه با پدیده قومیت‌ها در ایران است


     تأکید بر عنصر شناسایی به مثابه گام اول در موضوع قومیت‌ها در ایران، پذیرش عنصر گفتگو در مناسبات ملی و قومی، قانونگرایی، تساهل و مدارا، رعایت حقوق شهروندی و توجه به کرامت و شأن انسان‌ها وبدون هیچ تبعیض و گریزی از مبانی اعتدال در حوزه قومیت‌ها از منظر ایجابی (باید‌ها) است.

   ایلنا: عضو هیئت علمی دانشگاه آزاداسلامی اعتدال را شاه کلید برخورد بهینه با پدیده قومیت‌ها در ایران دانست.

   به گزارش خبرنگار ایلنا؛ مجتبی مقصودی در همایش ملی تبیین مفهوم اعتدال که امروز در مرکز تحقیقات استراتژیک برگزار شد، گفت: عدم اعتدال، ناموزونی‌های سیاسی اجتماعی و نوسانات موجود در عرصه سیاسی اجتماعی می‌تواند مشکل قومیت‌های را بیش از پیش دامن بزند.

   وی با اشاره به اینکه اعتدال می‌تواند شاه کلید برخورد با پدیده قومیت‌ها در ایران باشد افزود: نمی‌گویم اعتدال نسخه نهایی آن است اما می‌تواند در شرایط فعلی برخورد بهینه با مسئله قومیت‌ها باشد.

   مقصودی با اشاره به رویکردهای برخورد با پدیده قومیت تصریح کرد: در رویکرد تقلیل گرایانه چیزی تحت عنوان تنوع و تکثر قومی به رسمیت شناخته نمی‌شود و تنها یک فرهنگ کلی وجود دارد که مابقی فرهنگ‌ها ذیل آن حل و فصل می‌شود.

   مقصودی ادامه داد: در رویکرد بزرگ نمایی، مطالبات گروه‌های قومی بیش از آنچه که هست نشان داده می‌شود و به عبارتی آشوب سازی می‌شود.

   وی در ادامه به رویکرد واقع نمایی در برخورد با پدیده قومیت‌ها اشاره کرد و افزود: در این رویکرد به صورت علمی مسائل قومیت‌ها بررسی و مطالبات آن‌ها شناسایی می‌شود.

   عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی با اشاره به اینکه قومیت‌ها هفت دهه است که تبدیل به مسئله و مشکل شده است افزود: جامعه ایران در سیاست گذاری حوزه قومیت‌ها دچار یک جادررفتگی و  عدم اعتدال است.

   مقصودی تصریح کرد: بخشی از جامعه سیاسی ایران صورت مسئله یعنی وجود واقعیتی به نام پدیده قومیت و مطالبات هویتی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی آن را به رسمیت نمی‌شناسد.

   وی با اشاره به اینکه حوزه قومیتی عملا در چارچوب ملاحظات امنیتی قرار گرفته است افزود: شرایط به گونه‌ای است که درطی ۸ سال گذشته در رابطه با کارهای پژوهشی در حوزه قومیت‌ها دچار مشکل جدی بودیم.

    مقصودی فقدان نهادهای فراگیر برای پیگیری مطالبات گروه‌های قومی را از دیگر مشکلات این حوزه عنوان کرد و افزود: در بزنگاه‌های تاریخی همانند انتخابات فرصتی برای طرح مطالبات قومی فراهم می‌شود به گونه‌ای که برخی نمایندگان مجلس در نبود نهادهای فراگیر مدنی مطالبات ایلی، عشیره‌ای و قومی را مطرح و جامعه را بیش از پیش دچار تهدید می‌کنند.

   وی با اشاره به اینکه کم توجهی به ظرفیت‌های فرصت ساز اقوام ایرانی از دیگر جادررفتگی‌ها در سیاست گذاری‌های حوزه قومیت است افزود: اگر چه این موضوع که اقوام برای کشوریک فرصت است مطرح می شود اما در حد یک تعارف است.

   مقصودی در ادامه به مبانی و مولفه‌های اعتدال اشاره کرد و افزود: خردورزی، انصاف، عدالت، مشی و منش تعاملی از جمله مبانی و مولفه‌های اعتدال هستند.

   به گفته وی همچنین تأکید بر عنصر شناسایی به مثابه گام اول در موضوع قومیت‌ها در ایران و به رسمیت شناختن آن‌ها، پذیرش عنصر گفتگو از جمله گفتگوی انتقادی در مناسبات ملی و قومی، قانونگرایی، تساهل و مدارا، رعایت حقوق شهروندی و توجه به کرامت و شأن انسان‌ها وبدون هیچ تبعیض و گریزی از مبانی اعتدال در حوزه قومیت‌ها از منظر ایجابی (باید‌ها) است.

   مقصودی به مبانی اعتدال در حوزه قومیت‌ها از منظر سلبی (نباید‌ها) اشاره کرد و افزود: نفی بیگانه سپاری و فرافکنی، نفی سلیقه گرایی در حوزه اجرا و پرهیز از غیریت سازی‌های قومی و دگرسازی هویتی در حوزه اقوام از جمله این مبانی است.




درج شده در تاریخ شنبه 9 شهریور 1392
طبقه بندی: مقالات،  گفتگو و هم اندیشی،  اخبار، 
برچسب ها: قومیت، هویت، اعتدال، مجتبی مقصودی، تبیین مفهوم اعتدال،

مبانی اعتدال و پدیدۀ قومیت ها در ایران

                                                                                                                   مجتبی مقصودی

    اگر پدیده قومیت و سیاسی شدن هویت قومی و روند رو به صعود آن را در هفتاد ساله اخیر در ایران به مثابه یک واقعیت موجود  برسمیت بشناسیم،  مشخصا؛ افراط و تفریط در فهم، تبیین و سیاستگذاری مهمترین معضل پدیده قومیت در ایران و در مقابل بنظر می رسد، اعتدال شاه کلید برخورد بهینه با این مساله است.

     عدالت و اعتدال توام با واقع بینی و خردورزی در فهم و تبیین پدیده قومیت در ایران با "باید ها  و نبایدها"یی همراه است. در گام اول؛ مستلزم "شناسایی" صورت مساله و متعاقب آن پذیرش مسئولیت عملکردها، سیاست گذاری های هویتی و پیامدهای آن و از جمله فرصت ها و چالش های آن از سوی همه طرف های ذینفع و به ویژه از سوی دست اندرکاران نظام سیاسی است.  نفی صورت مسئله، مشکلات این حوزه را از بین نخواهد برد و با مبانی اعتدال ، عدالت و خردورزی  ناسازگاری دارد. در گام بعد.....


همایش تبیین مفهوم اعتدال، پنجم و ششم شهریور 1392، تهران،

انجمن علوم سیاسی ایران، مرکز مطالعات استراتژیک مجمع تشخیص، انجمن جامعه شناسی ایران، انجمن مطالعات فرهنگی و ارتباطات،

·

  

 




درج شده در تاریخ چهارشنبه 6 شهریور 1392
طبقه بندی: گفتگو و هم اندیشی،  اخبار،  عمومی، 
برچسب ها: اعتدال، قومیت، ایران، شناسایی، مجتبی مقصودی،

                                             گزارشی از کنفرانس خبری همایش ملی تبیین اعتدال

                                                                                                         گزارش از: ماندانا سجادی

روز گذشته انجمن علوم سیاسی ایران مهمان جمع کثیری از خبرنگاران بود تا ناگفته هایی از همایش ملی تبیین اعتدال را که 5 و 6 شهریور ماه در سالن آفتاب مرکز تحقیقات استراتژیک برگزار خواهد  شد برای اهالی رسانه بازگو کند.

در این نشست صمیمی ، دکتر حسین سلیمی دبیر علمی همایش، دکتر مجتبی مقصودی رئیس انجمن علوم سیاسی ایران ، دکتر محمد امین قانعی راد رئیس انجمن جامعه شناسی ایران، دکتر محمدرضایی عضو هیات مدیره انجمن مطالعات فرهنگی و ارتباطات و نیز دکتر محمد فاضلی نماینده مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص پس از طرح موضوع پیرامون چرایی و چگونگی برگزاری این همایش به سوالات خبرنگاران پاسخ گفتند.


ادامه مطلب

درج شده در تاریخ یکشنبه 3 شهریور 1392
طبقه بندی: گفتگو و هم اندیشی،  اخبار، 
برچسب ها: همایش تبیین مفهوم اعتدال، انجمن علوم سیاسی ایران، انجمن جامعه شناسی، انجمن مطالعات فرهنگی و ارتباطات، مرکزتحقیقات استراتژیک مجمع،
مصاحبه با تینا پرس(تدبیر)
دولتها فرافکنی می کنند.
در حالی که مدیران از کفایت لازم در اداره کشور برخوردار نیستند. شکست استراتژی های خود را به گردن رشته های علوم اجتماعی و علوم انسانی می اندازند.

    تینا پرس(تدبیر): درباره رابطه دولت با نهادهای علمی غیر دولتی و وضعیت رشته علوم سیاسی مصاحبه کوتاهی با دکتر مجتبی مقصودی داشتیم که با هم این مصاحبه را می خوانیم:

 

وضعیت نهادهای مستقل علمی در سال های گذشته چطور بوده است؟

    نهادهای مستقل و از جمله نهادهای علمی که در زمینه علوم سیاسی و روابط بین الملل کار می کنند جدا از هم نبوده و در تنگناهای مشابهی قرار داشتند. اولین نکته بی اعتمادی به این نهادها است. این بی اعتمادی و عدم حمایت منجر به این شد که این نهادها عملا فعالیت جدی نداشته باشند و نتوانند در تصمیم گیری ها محل اثر باشند. از جمله این نهادها انجمن علوم سیاسی ایران است. که در طول این هشت سال بدون کوچکترین حمایتی به فعالیت خود ادامه داد. در صورتی که این امکان وجود داشت که این نهاد بتواند در حوزه سیاستگذاری وتصمیم گیری کمک کند و از طریق انجام کارهای مطالعاتی و پروژه های تاثیر گذار  بتواند در امر سیاستگذاری کمک کند. در واقع مهمترین ممیزه این نهادها این است که فارغ از تصمیمات دولتی تاسیس شده اند و با توجه به نیاز آن مجموعه و خودجوش و غیر انتفاعی هستند و در عین حال به همین دلیل این نهادها نیازمند برخی حمایت ها هستند؛ یکی اینکه به حمایت قانونی نیاز دارند، حمایت مالی نیاز دارند و در عین حال در حوزه سیاست و تصمیم گیری نیاز است که دولت به نظرات این گروه های کارشناسی توجه کند. در طول  این هشت سال مورد اعتنا واقع نشده و کمتر محل توجه بودند. رویکرد دولت در این هشت سال بی توجهی به نخبگان از جمله نخبگان سازمان دهی شده در این تشکل های غیر دولتی بود.



ادامه مطلب

درج شده در تاریخ یکشنبه 20 مرداد 1392
طبقه بندی: نقد، نظر و بررسی،  گفتگو و هم اندیشی،  عمومی، 
برچسب ها: مجتبی مقصودی، علوم سیاسی، نهادهای علمی،
(تعداد کل صفحات:13)      [...]    [6]    [7]    [8]    [9]    [10]    [11]    [12]    [...]   

درباره


دانشیار رشته علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی - واحد تهران مرکزی
موضوعات
آخرین مطالب
آرشیو مطالب
نظر سنجی
مهمترین آسیب پایان نامه های دانش سیاست متاثر از کدام عامل است؟






صفحات جانبی
پیوند ها
ابر برچسب ها
پیوند های روزانه
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
كل مطالب : عدد
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :

mehfa

فالmehfa.com

mehfa.com

mehfa.com